Co można zrobić w sprawie porzuconych, nieużytkowanych pojazdów – wraków ?
Zwięzła instrukcja co zrobić gdy jakiś pojazd od długiego czasu stoi nieużytkowany w jakimś miejscu?
1. Ustalić do kogo należy miejsce w którym stoi pojazd (droga, teren prywatny, parking itp.)
2. Jeśli to teren prywatny czy np. Spółdzielni – zgłosić to właścicielowi terenu.
3. Jeśli to droga publiczna (droga w strefie ruchu i strefie zamieszkania) – zgłosić Straży Miejskiej (lub Policji).
4. Straż Miejska wykona stosowne czynności i sprawdzenia w tej sprawie. Czynności takie są długotrwałe i trwają zazwyczaj co najmniej kilka miesięcy.
5. Jeśli pozostawienie pojazdu wyczerpie wszystkie znamiona art. 50a PRD pojazd zostanie usunięty
Krótkie wyjaśnienie: co, gdzie i skąd można usunąć, przepisy i opinie prawne.
Samochody przez wiele lat były traktowane jako inwestycja, towar luksusowy. Obecnie sytuacja całkowicie się zmieniła, pojazdy szybko tracą na wartości, ich utrzymanie i ubezpieczenie jest drogie – nie jest to więc inwestycja. Samochód nie jest dzisiaj również towarem luksusowym, można kupić jeżdżący samochód za jedną wypłatę, a nawet taniej. W Polsce zarejestrowanych jest ok. 27 mln samochodów osobowych. W niektórych rodzinach jest po kilka samochodów. Zdarzają się przypadki porzucania samochodów w celu wyzbycia się ich w sposób nielegalny.
Co zrobić gdy jakiś pojazd od długiego czasu stoi nieużywany w jakimś miejscu?
Konieczne jest ustalenie do kogo należy teren na którym stoi samochód. Czy jest to teren np. Spółdzielni Mieszkaniowej, teren prywatny, teren Gminy czy droga.
Straż Miejska posiada podstawy prawne do zajmowania się pojazdami nieużytkowanymi stojącymi WYŁĄCZNIE na drodze publicznej, lub drodze w strefie ruchu i strefie zamieszkania.
Gdy pojazd stoi w miejscu niezaliczonym do dróg publicznych (w tym dróg wewnętrznych w strefie ruchu i strefie zamieszkania) NIE JEST MOŻLIWE usunięcie pojazdu przez Straż Miejską na podstawie art. 50a PRD.
Nieznajomość tego przepisu rodzi nieporozumienia typu: „miasto nic nie robi z wrakami na parkingu przy Lidlu czy przy ZST w Mikołowie”. Tu problemem nie jest ustalenie czy to porzucone wraki – tylko MIEJSCE które uniemożliwia nam wykonywanie czynności w sprawie usunięcia pojazdów.
Gdy okaże się, że miejsce pozostawienia pojazdu spełnia warunki określone w art. 50a PRD wtedy Straż Miejska ustala jego właściciela. Sprawdzamy czy pojazd posiada obowiązkowe ubezpieczenie OC. Ustalenie ostatniego właściciela to prawie zawsze jedna z najdłużej trwających procedur w tego typu sprawach. Konieczne jest ustalenie właściciela, zdarza się, że bardzo często pojazdy były sprzedawane i nie zostały przerejestrowane przez nowego właściciela, czasem właściciel pojazdu zmarł i toczą się sprawy spadkowe, część właścicieli przebywa za granicą. Po ustaleniu ostatniego właściciela usiłujemy się z nim skontaktować, wysyłane są do niego stosowne pisma itp. Dopiero po dokonaniu wszystkich możliwych sprawdzeń i wyczerpaniu innych możliwości, jeśli zachodzą przesłanki z art. 50a PRD podejmowana jest decyzja o usunięciu samochodu.
Policja może usuwać pojazdy również na zasadzie art. 130a PRD przesłanki usunięcia pojazdu określone w art.130a prawa o ruchu drogowym mają charakter szerszy, należą do nich m.in. pozostawienie pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu. Decyzję o usunięciu Policjant podejmuje na miejscu. Tego typu usunięcie pojazdu jest zazwyczaj przeprowadzane bezpośrednio po uzyskaniu informacji np. o zagrożeniu na drodze czy zagrożeniu bezpieczeństwa..
Przykłady z lat 2023-2026 wykonywania czynności w sprawie wraków i nieużytkowanych pojazdów.
Przykład z 2023r: sprawdzono 33 pojazdy których stan wskazywał na to, że mogą być porzucone przez właścicieli. Po szczegółowych ustaleniach okazało się, że tylko 2 pojazdy były porzuconymi wrakami. Te 2 pojazdy zostały usunięte z drogi.
W 2024r: sprawdzono 25 pojazdów których stan wskazywał na to, że mogą być porzucone przez właścicieli. Po szczegółowych ustaleniach okazało się, że pojazdy te nie były wrakami porzuconymi przez właścicieli. Część z tych pojazdów sami właściciele usunęli aby nie zajmowały miejsc parkingowych.
W 2025r: sprawdzono 48 pojazdów których stan wskazywał na to, że mogą być porzucone przez właścicieli. Po szczegółowych ustaleniach okazało się, że pojazdy te nie były wrakami porzuconymi przez właścicieli. Część z tych pojazdów sami właściciele usunęli aby nie zajmowały miejsc parkingowych.
Do marca 2026r: sprawdzono 11 pojazdów których stan wskazywał na to, że mogą być porzucone przez właścicieli. Po szczegółowych ustaleniach okazało się, że 1 pojazd był porzuconym wrakiem., pojazd ten został usunięty z drogi. Część z tych sprawdzanych pojazdów sami właściciele usunęli aby nie zajmowały miejsc parkingowych.
Link do Zarządzenia Burmistrza: Archiwum BIP – Urząd Miasta Mikołów: Zarządzenie Burmistr…
